SES BİLGİSİ
Geniş Ünlü Daralması
Ses (Ünlü) Türemesi
Kural 1: Fiilin son hecesi "a ya da e" harfi ile bitecek.
Tek heceli bazı sözcüklere küçültme eki
"-cik" getirildiğinde ses türemesi olur.
Kural 2: Yukarıdaki kurala uyan fiile "-yor" eki eklenecek.
bir-cik = biricik / gül-cük = gülücük
ağla-yor = ağlıyor / bağla-yor = bağlıyor  
   
Uyarı: Fiili olumsuz yapan "-me/-ma" ekinden sonra "-yor" eki gelirse olumsuzluk eki "-me/-ma" daralır.  
   
gel-me-yor = gelmiyor
 
   
Ses (Ünlü) Düşmesi
Ünsüz Düşmesi
Bazı iki heceli sözcükler ünlü harfle başlayan bir ek aldıktan sonra hecelerindeki dar ünlü düşer. Bu ses olayına “orta hece düşmesi” de denir.
Sonu "k" ile biten sözcüklere
küçültme eki "-cik" eklendiğinde sözcüğün sonundaki "k" düşer.
burun-um = burnum / alın-ım = alnım
küçük-cük = küçücük / minik-cik = minicik
   
Ses Bilgisi PDF indir
 
astagos

 

No
Cümleler
Daralma
Ses (Ünlü) Türemesi
Ses (Ünlü) Düşmesi
Ünsüz Düşmesi
Göster
1
Çocuk küçücük bir odada kalıyor.      

küçük


2
Okulumuz pazartesi başlıyor.

başla-yor

     
3
Azıcık leblebi almış.  

az-cık

   
4
Bu şehri çok seviyorum.    

şehir

 
5
Eve minicik bir köpek aldık.      

minik


6
Anlattıklarını zihnimde canlandıramadım.    

zihin

 
7
Akşamları belgesel izliyorum.

izle-yor

     
8
Ellerin sıcacık benimkileri de ısıt.      

sıcak


9
Şehrin daracık sokakları vardı.  

dar-cık

   
10
Elinden dondurması alınan çocuk hüngür hüngür ağlıyor.

ağla-yor

     
11
Oğlunu gururla askere uğurladı.    

ul

 
12
Çocuğunu uğurlarken yanağına öpücük kondurdu.  

öp-cük

   
13
Çocuğun ufacık elleri var.      

ufak


14
Kazada gencecik adam hayatını kaybetti.  

genç-cik

   
15
Bu nasıl çocuk hiç susmuyor.

sus-ma-yor

     
16
Küçücük çocuğun ağaçta ne işi var.      

küçük


17
Karnına top gelen çocuğun canı yandı.    

karın

 
18
Kardeşim ayakkabılarını çok güzel bağlıyor.

bağla-yor

     
19
Seni kapının önünde bekliyorum.

bekle-yor

     
20
Bu benim biricik çocuğum.  

bir-cik

   
1
1) Aşağıdaki  cümlelerin hangisinde hece düşmesi yoktur?
A) Düşüncelerimi açıkça söyledim.
B) İsmimi dilinden düşürmüyor.
C) Oğlunun başarısıyla çok sevindi.
D) Soğuk su içtiği için karnı ağrıdı.
 

A
isim-karın-oğul

   
2
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü daralması vardır?
A) Yarın köye gidiyorum.
B) Akşamları kitap okuyorum.
C) Bugünlerde ailemi çok özlüyorum.
D) Çocuk çok hızlı koşuyor.
 

C
özle-yor

   
3
Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde ünlü türemesi vardır?
A) ufacık
B) daracık
C) göğsüm
D) kağıt
 

B
dar-cık

   
4
Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde ünlü düşmesi vardır?
A) ufacık
B) daracık
C) göğsüm
D) kağıt
 

C
göğüs-üm

   
5
Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde ünsüz düşmesi vardır?
A) ufacık
B) daracık
C) göğsüm
D) kağıt
 

A
ufak-cık